Running with the mind meditation – Cách thiền tập hỗ trợ cho nguời chạy bộ

Spread the love

Tiêu đề là cách thiền tập hỗ trợ cho người chạy bộ nhưng cũng có thể áp dụng cho cả khi chúng ta thiền tập bình thường

Tại sao tâm trí chúng ta không thể tập trung ?

Khi chạy bộ, việc theo dõi hơi thở và chú tâm vào nó có vẻ rất khó khăn và không dễ dàng nắm bắt. Đơn giản là chúng ta thực hiện điều này chưa đủ nhiều. Khi bạn gặp một điều khó khăn, nếu bạn không thực hiện, mãi mãi nó vẫn là điều khó khăn. Khi chúng ta bắt tay vào việc thực hiện nó, thì tự bản thân nó đã dễ dàng đi một chút, và khi làm lần hai, lần ba, … cho đến khi thành thói quen thì ta mới bật ra là điều đó đôi khi cũng thật dễ dàng phải không nào ?
Tâm trí của chúng ta cũng thế, có thể ban đầu nó không có đủ sức mạnh để giữ sự tập trung quá vài phút, nhưng chỉ cần chúng ta luyện tập để tâm trí theo dõi hơi thở thì chỉ cần vài lần tập luyện chúng ta đã có thể quán chiếu được hơi thở và dõi theo nó.
Có nhiều cách để luyện sự tập trung, ví dụ như dùng sự cân bằng trong tâm trí, cho đến tưởng tượng ra một vấn đề và tập trung vào nó, đôi khi chúng ta còn dùng cả Kinh kệ để tạo môi trường tập trung. Tất cả những điều này đều phụ thuộc vào việc thiền quán ở một khía cạnh nào đó, và chúng ta cũng có thể xem việc luyện tập sự tập trung cũng như luyện tập sức khoẻ thể chất, bao gồm sự mềm dẻo, sự bền bỉ và sức chịu đựng
Chúng ta sẽ cùng nhau tìm hiểu cách hít thở khi thiền tập như thế nào, và một khi chúng ta có thể nắm được cách hít thở chính xác, chúng ta có thể cảm thấy được an trú.

Cách hít thở khi thiền

Để luyện tập kỹ thuật này, trước tiên cần có một tư thế chuẩn xác. Ngồi ngay ngắn thẳng lưng một cách thoải mái. Cho dù là bạn đang ngồi trên ghế thiền hay là ngồi trên một cái ghế, cũng giữ cho xương sống của mình thẳng ( nhưng chỗ nào cong tự nhiên thì vẫn để cong ). Đặt 2 bàn tay lên đùi với vai và cánh tay được thả lỏng. Cằm thẳng và mắt thì nhắm hờ. Hãy thả lỏng khuôn mặt và hàm. Lưỡi cũng được thư giản và hàm dưới thì giãn (nên lúc này miệng của chúng ta sẽ chỉ khép hờ ). Nếu bạn ngồi trên gối thiền, hãy giữ cho 2 đầu gối thoải mái (không cần phải dồn sức ép lên chúng ) , nêú bạn ngồi trên ghế, hãy giữ 2 bàn chân chắc chắn ở bề mặt. Hãy thư giãn nhìn vào khoảng không tầm 10m phía trước bạn
Bây giờ hãy thử đặt tâm trí của chúng ta thoát khỏi suy nghĩ hiện tại của nó và hướng sự chú ý đến hơi thở. Việc này được gọi là “Định”, bước đầu tiên trong 9 bước để phát triển sức mạnh của tâm hồn.
Bởi vì đôi khi chúng ta chưa từng nói chuyện với tâm trí mình nên ấn tượng đầu tiên của chúng ta với nó là nó di chuyển liên tục. Lúc nào tâm trí mình cũng bị phủ đầy bởi những vọng tưởng, giống như một cái thác đổ ào ào xuống.
Ban đầu chúng ta sẽ cảm thấy choáng ngợp, nhưng bạn nên tập làm quen với nó và đừng sợ chúng. Chỉ đơn giản nhận diện từng suy nghĩ đang trôi qua trong tâm trí của chúng ta, đó có thể là lo sợ cho tương lai, một kỉ niệm vui ở quá khứ, kỷ niệm buồn khi một con thú cưng của chúng ta qua đời, một tình yêu tan vỡ…. Chúng ta cứ nhận diện từng thứ một rồi lại đặt sự tập trung vào hơi thở, mỗi khi tâm trí của chúng ta bị những lo lắng kia kéo đi, chúng ta lại đặt sự tập trung vào hơi thở trở lại, chúng ta không tập trung liên tục, nhưng cũng không để bị ngắt quãng quá lâu. Nó giống như là chạy bộ vậy, bạn không thể chạy với một tốc độ nhanh liên tục khi mới bắt đầu được, chúng ta chạy từng quãng một xen kẽ với nghỉ.
Hơi thở là một thứ kì diệu, nó có nhịp điệu, mềm mỏng, duy trì và có thể trị được nhiều loại bệnh tâm lý. Bằng việc thiền quán với hơi thở, chúng ta dần làm quen với hơi thở của chính ta, thông qua việc đối thoại và theo dõi hơi thở chúng ta có được những năng lượng tích cực.
Tiếp theo chúng ta sẽ thử theo dõi một vòng tuần hoàn của hơi thở. Đơn giản thì cũng chỉ là theo dõi hít vào và thở ra thôi.
Đầu tiên, hơi thở rời môi của chúng ta, chúng sẽ tan biến tầm 3m trước mặt, cuối mỗi giai đoạn thở ra là một khoảng nghỉ ngắn, sau đó cơ hoành nâng lên, thể tích phổi tăng và không khí thanh khiết lại tràn vào phổi chúng ta thông qua mũi, và một vòng tuần hoàn mới lại bắt đầu với việc không khí đi ra khỏi người ta thông qua miệng.
Bằng cách thực tập như trên chúng ta đang luyện tập cho tâm trí của mình, xây dựng một nền tảng. Chỉ cần luyện tập như thế chúng ta sẽ gia tăng được sự tập trung cũng như khi chúng ta không suy nghĩ theo bất kì vọng tưởng nào chúng ta sẽ có được sự an trú ở hiện tại.
Sau khi thực hiện vài vòng tuần hoàn hít thở như trên chúng ta sẽ lại cảm thấy tâm trí mình lại theo đuổi những vọng tưởng ( như kiểu bắt cóc bỏ dĩa nó lại nhảy ra ngoài tiếp ) . Đây là lúc chúng ta cần phải tập bỏ qua những sự quấy nhiễu bởi ý nghĩ. Điều này cần sự chú tâm. Không quan trọng là bạn đang suy nghĩ gì, chúng ta chỉ cần biết “Ờ tôi biết ông đang nghĩ về việc ngày mai ăn gì rồi”, sau đó hướng tâm trí của chúng ta quay trở lại với hơi thở. Không có gì phải xấu hổ hay sợ cả, chúng ta chỉ cần nói chuyện một tí với suy nghĩ của mình là nó sẽ quay trở lại nơi chúng ta muốn. Trong đạo phật có thể xem đây là trạng thái của “Định”
Khi chúng ta tiếp tục giữ tâm trí mình hướng vào hơi thở, chúng ta bắt đầu tạo được sự cân bằng – có nghĩa lúc này chúng ta có khả năng quán chiếu (theo dõi và hiểu rõ ) hơi thở mà không bị nhiễu. Chúng ta bắt đầu đạt trạng thái “Thiền Định” và tâm trí của chúng ta cũng an tịnh hơn. Đây là cách mà chúng ta thiết lập một nền tảng trong việc tập luyện thiền.
Khi chúng ta có thể có khả năng tập trung sự chú ý vào hơi thở, khả năng tập trung vào bất kì vật nào khác sẽ tăng lên và sự nỗ lực cũng đạt được hiệu quả mong muốn
Khi thiền tập, hãy cố gắng thực hiện trong vòng 20, 30 phút. Nếu ban đầu bạn vẫn chưa quen với việc ngồi yên và lắng nghe hơi thở thì có thể tập dần với 5, hay 10 phút ngồi yên. Ngay cả với việc ngồi yên 5 phút lắng nghe hơi thở nhưng xuyên suốt nhiều lần cả ngày cũng sẽ mang lại cho chúng ta lợi ích to lớn. Ví dụ chúng ta có thể tập khi đi bộ sau bữa ăn, trong giờ nghỉ trưa hoặc 15 phút trước khi đi ngủ.
Sự điều độ khi tập luyện sẽ giúp chúng ta xây được nền tảng vững vàng. Bắt đầu với 5 phút sau đó chúng ta có thể tăng dần mỗi phiên lên 10 phút, 20 phút, 30 phút … hoặc lâu hơn nữa. Chẳng bao lâu sau bạn có thể tự nhận thấy bạn có thể lắng nghe hơi thở mình trong hàng tiếng đồng hồ.
Khi chúng ta ngồi xuống để thiền, việc thiết lập sẵn đồng hồ báo khoảng thời gian cũng khá là cần thiết. Tất nhiên không thể nào cứ 5 phút chúng ta lại liếc nhìn đồng hồ. Thông thường thì những nhà sư sử dụng nhang để làm một chiếc đồng hồ. Nhang không chỉ toả ra mùi hương dễ chịu mà nó còn đóng nhiệm vụ là một chiếc đồng hồ báo thời gian cho các nhà sư. Thường thì một nén nhang sẽ kéo dài tầm 40 phút và chúng ta có thể cắt 1 nén nhang làm đôi cho 20 phút.
Sẽ tốt hơn nếu bạn có thể dành một khoảng thời gian biểu rõ ràng trong ngày cho việc thiền thuật. Bạn có thể thiết lập hẹn giờ trong điện thoại để ghi nhớ khoảng thời gian định trước cho việc thiền. Thông thường trước khi bắt đầu thiền sẽ có một vài nghi thức như rung chuông và lạy xá. Hoặc chúng ta có thể bắt đầu và kết thúc một phiên thiền với 2 tay đặt trên đùi và cúi nhẹ đầu về phía trước tầm 45 độ.
Trong thiền thuật, căn phòng dùng để thiền cũng cần gọn gàng, sạch sẽ và thân thuộc. Nếu căn phòng của chúng ta quá bẩn hoặc quá bừa bộn cũng sẽ ảnh hưởng đến sự tập trung. Bạn cũng không cần cố ngồi lâu quá. Cứ mỗi 40 phút có thể duỗi chân hoặc đi lại một tí cho đầu gối cũng như bàn chân được thư giãn. Thiền là một con đường và bạn cần phải có đầy đủ sức khoẻ cũng như có cảm giác thoải mái thì mới có thể đi tiếp được.
Khi xem phim về thiền, chúng ta thấy đôi khi cũng có người ngủ gật trong lúc thiền, lúc này thì vị sư phụ mới dùng một tấm gỗ phẳng vỗ vào lưng họ để họ có thể quay lại tập trung vào hơi thở. Khi tập một mình thì chỉ có bạn là người duy trì được kỉ luật trên, vì vậy chúng ta cần phải có sự cân bằng giữa nghỉ ngơi và tu tập bên ngoài cũng như sự tỉnh táo và ý thức bên trong . Điều này sẽ giúp cho việc tập thiền trở nên gần gũi và hiệu quả.

Disclaimer

Nội dung post ở trên dựa theo quyển sách “Running with the mind of Meditation” của Sakyong Mipham + Một số kinh nghiệm cá nhân của mình.

Series Navigation<< Running with the Mind of Meditation – Phần 2 – Hơi thở

Leave a Reply

Your email address will not be published. Required fields are marked *